Demir Eksikliği Belirtileri

tarafından
9437
Demir Eksikliği Belirtileri

Demir Eksikliği Belirtileri

Vücudumuzun yaşamsal fonksiyonlarını devam ettirebilmesi için pek çok vitamin, mineral ve elemente ihtiyacı var. Bu vitamin ve mineraller sayesinde organlar işlevlerini yerine getirir, sistemler çalışır ve çark döner. Demir element de bunlardan biridir. Akciğerlerimize gelen oksijenin tüm vücudumuza taşınabilmesi için demire ihtiyaç duyarız. Bu element, kana kırmızı rengini veren ve oksijen taşımakla yükümlü hemoglobin denilen molekülün yapısında yer alır. Hemoglobin aynı zamanda bir proteindir. Hemoglobin düzeyinin düşük oluşu ve demir eksikliği, anemi denilen kansızlığın en belirgin ve yaygın sebebidir. Anemide vücudun demir mineraline olan gereksinimi artar. Demir, vücutta iyi işlenemediğinde demir eksikliği görülür.

Vücutta demir minerali yeterli düzeyde olmadığında, alyuvar hücrelerinin kanla birlikte hücre ve dokulara oksijen taşıması zorlaşır. Oksijen azaldıkça organlar işlevlerini tam manasıyla yerine getiremez ve demir eksikliği belirtileri ortaya çıkmaya başlar.

Alyuvarların oksijen taşımasını sağlayan demir minerali vücut tarafından üretilemez, bu yüzden de demiri dışarıdan gıdalar yoluyla almak gerekir. Et, pekmez, yumurta, ıspanak başta olmak üzere yeşil yapraklı sebzeler ve soya fasulyesi gibi gıdalar yüksek oranda demir içerir.

Vücuttaki demirin ortalama %73’ü hemoglobinde yer alır. %12 ve 17’si ferritin ve hemosiderin isimli moleküllerde depolanmıştır. Geri kalan %15 ise myoglobinde depolanmıştır ve kas hücreleri için oksijen deposu vazifesi görürler.

Demir eksikliğinin belirtileri ciltte solgunluk, çabuk yorulma, halsizlik, nefes darlığı, iştahsızlık, baş dönmesi, baş ağrısı,  hafıza ve dikkat azalması, çarpıntı, kolay üşüme, tırnaklarda kırılma, dil kabartılarında düzleşme vedudaklarda çatlama şeklinde görülür.

[reklam id=1]

demir eksikliginin belirtileri

Yenilmeyecek şeylere duyulan yeme isteği ve aşırı iştah durumu olarak bilinen “pika” da demir eksikliği belirtilerindendir.

Nedensizce başlayan sinirlilik hali ve kaygıda artış yine demir eksikliğine bağlı olarak gelişen problemlerdendir.

Konsantrasyon ve hafızada zayıflama

El ve ayaklarda soğuma

Bacaklarda karıncalanma hissi

Huzursuz bacak sendromu

Dilde ağrı ve şişme

Saçlarda dökülme demir eksikliğinin belirtileri arasında sayılabilir.

Tüm bunların üzerine demir eksikliği neden olur sorusu gelmiyor mu hemen akla?

Demir içeren besinleri yetersiz tüketmek, uzun ve ağır adet kanamaları, demirin vücutta ağır emilmesi, çölyak hastalığı, crohn hastalığı, gastrik bypass cerrahisi, kan kaybı; yemek borusu, mide, kolon kanserleri, özofagus varisleri, peptik ülser, aspirin tarzı anti-inflamatuar ilaçların uzun vadeli kullanımı, hamilelik süreci, yaşlılık ve doğurganlık çağında olmak demir eksikliği nedenleri arasında sayılabilir.

Demir İçeren Besinler

Eğer size demir eksikliği anemisi teşhisi konulmuşsa demir içeren yiyecekleri sık tüketmeniz gerekecektir. Bu gıdalar; tavuk ciğeri, sığır ciğeri, sığır eti, karides, yengeç, istiridye,  kuzu eti, sardalya, ton balığı, hurma, sakatat, ördek eti, tahıl, yulaf, haşlanmış soya fasulyesi, pancar, bezelye, kuru fasulye, barbunya, mercimek, nohut, börülce, tofu, patates, çekirdeksiz kuru üzüm, ıspanak, ısırgan otu, su teresi, irmik, kepekli ekmek, pekmez, kabak, kabak çekirdeği, kuru erik, kuru kayısı, kuru üzüm, şeftali, armut, hurma, muz, domates püresi, domates salçası, kaju, fındık, demir içeren yiyecekler olarak sayılabilir.

demir iceren besinler

Ancak bu listede yer alan bazı yiyecekler kolesterol, kalp damar hastalıkları, yüksek tansiyon ve şeker hastalığı olan kişiler tarafından dikkatli tüketilmeli, gerekirse tüketilmemelidir.

Demir Eksikliğine Ne İyi Gelir

Demir emilimini artırmak için demir içeren besinleri C vitamini ile tüketmek gerekir. Öğünlerde yenecek bol limonlu yeşilliklerle hazırlanmış salatalar da demir emilimini artırır. Yumurta tüketirken yanında taze sıkılmış portakal yahut greyfurt suyu içmek yumurtada bulunan demirin daha fazla emilmesini sağlar. Menemenin içine kırılacak yumurta hem demir, hem de C vitamini alınmış olur. Ispanağı yoğurtla tükettiğinizde demir emilimini azalttığını biliyor muydunuz? Ispanağı yumurta ile pişirmek faydasını artıracaktır.

Kurubaklagil ve tahıllarla hazırlanmış yemeklerin yanında, bol marullu, maydanozlu, domatesli ve limonlu salata tüketildiğinde baklagil ve tahılların  içindeki demir daha da fazla emilir. Ayrıca baklagil ve tahıllar, parça et, kıyma veya tavukla pişirildiğinde demir alımı artar.

demir iceren yiyecekler

Demir eksikliği olan kişilerin yoğurt, süt, ayran gibi kalsiyum içeriği yüksek olan gıdaları yemeklerle birlikte değil, ara öğünlerde tüketmeleri daha doğru olacaktır; zira kalsiyumun demir emilimini yavaşlatma özelliği vardır.Kahvaltıda yahut sabah aç karna 1-2 tatlı kaşığı tüketilen pekmez, günlük demir ihtiyacının büyük miktarını karşılar. Bilhassa keçiboynuzu pekmezi yüksek oranda demir içerir.Ara öğünlerde tüketilecek kuru kayısı, kuru üzüm, kuru dut demir alımına katkı sağlar. Yemekle birlikte, yahut yemeğin hemen ardından çay ve kahve tüketmek, içeriklerindeki fitat ve tanenlerin, besinlerle alınan demirin emiliminin azalmasına sebep olur.  Bu yüzden özellikle  çayı yemeklerin hemen üzerine değil, en az 1 saat sonra içmek, illaki içilecekse de çayı açık ve limonlu içmek, demirin rahat emilmesini sağlar.

Tüm bunlar demir eksikliği nasıl giderilir sorusuna yanıt olabilecek niteliktedir.

Demir Eksikliği Tedavisi

Demir eksikliğini tedavi için demir yönünden zengin gıdalarla beslenmek gerekir. Bunun haricinde yaşamsal fonksiyonları olumsuz etkileyecek boyutlarda demir eksikliği yaşanıyorsa muhakkak hekim desteği almak ve onun uygun göreceği tedavi ile demir eksikliğini bertaraf etmek gerekir.

demir eksikligi tedavisi