Guatr Belirtileri

tarafından
4518
Guatr Belirtileri

Guatr Nedir?
Boynun ön tarafında nefes borusunun önünde bulunan kelebek şeklinde bir iç salgı bezi olan ve yaşamak için gerekli fiziksel ve kimyasal olayları düzenlemekle görevli olan tiroid bezi, vazifelerini yerine getirmek için iyot depolar. Guatr, tiroid bezinin iltihaplanarak yahut fazlaca büyüyerek işlevlerini yerine getirememesi sonucunda ortaya çıkan bir rahatsızlıktır.

Tiroid bezi büyüyen yani guatr hastası olan bir kişinin tiroid hormon seviyesi normal olabileceği gibi, normalden yüksek (hipertiroidi) yahut normalden düşük (hipotiroidi) seviyede de olabilir.

Guatr hastalığında çoğunlukla ağrı olmamakla birlikte, fazla büyüyen tiroid bezi yutkunmayı zorlaştırabilir ve öksürtebilir. Kimi hastada ise tiroiddeki şişlik dışardan bakıldığında belli dahi olmaz.

Zehirli Guatr
Tiroid bezinin fazla çalışmasına, fazla miktarda tiroid hormonu üretmesine, tıp dilinde “hipertiroidi “ adı verilir. Bir diğer adı “tirotoksikoz” olan bu rahatsızlık halk arasında “zehirli guatr” yahut “iç guatr” olarak da isimlendirilir. Ancak bu tanımlamalar yanlıştır; zira ne zehirlenme ne de içguatr durumu vardır. Ellerinizde titreme, ağızda kuruluk ve yüksek kalori alımına rağmen kilo kaybı söz konusuysa, çok sinirli, tahammülsüz, sabırsız ve asabi tavırlar sergiliyorsanız, tiroid beziniz normalden fazla çalışıyor olabilir. Graves hastalığı, civa zehirlenmesi, aşırı iyot tüketimi, tiroid hormon ilaçlarının fazla alınması, tiroid bezinin iltihabi hastalıkları, sıcak nodüllerin fazla hormon salgılaması gibi koşullar tiroid bezinde aşırı çalışmaya neden olur.

Guatr Belirtileri
Tiroid bezi büyüdüğünü boyunda beliren şişlikten anlamak mümkündür. Ancak bazen şişlik olmaksızın baş ağrısı ve sebepsiz kaşıntılar da olabilir. Bazı durumlarda ise hiçbir belirti gözlenmez.Ama en sık görülen belirti tiroid bezinin şişmesidir. Şişlikler en çok traş olurken ve makyaj yaparken fark edilir. Şişliğin büyüklükleri değişkendir. Küçük bir şişlik de olabilir, boynun alt bölgesini tamamen de kaplayabilir.

Guatr-Belirtileri1

Nadiren görülen bir olumsuzluk ise şişen tiroid bezinin soluk borusuna baskı yapması ve nefes alışverişini güçleştirmesidir. Yine bu baskı sonucu hırıltılı nefes alıp verme, öksürük ve yutkunma güçlüğü de oluşabilir.

Şişen tiroid bezi nedeniyle boyun bölgesindeki damarlar baskı altında kalabilir, kan akışının azalmasına bağlı olarak, oksijen azlığından baş dönmesi yaşanabilir.

Guatrın diğer belirtileri arasında, titreme, ishal, mide bulantısı, kusma, kalp çarpıtışı, terleme, göz altlarında şişme ve gözlerin dışarı doğru fırlaması sayılabilir.

[reklam id=1]

Guatr Neden Olur?
Kalıtsal nedenlere bağlı guatr, basit guatr ve başka sebeplere bağlı guatr olmak üzere 3 türde guatr vardır. Buna bağlı olarak da sebepler değişkendir.

Guatr hastalığının en büyük sebeplerinden biri iyot eksikliğidir. Ülkemizde iyot eksikliğinden kaynaklanan guatr çeşidi çok yaygındır. Bunun dışında bağışıklık sistemi bozukluğu, tiroid nodülleri, sigara tüketimi, hamilelik ve ergenlik dönemlerinde tiroid seviyesindeki değişiklikler, Lityum tuzu içeren ilaçların kullanımı, bakteri ve parazitlerin yol açtığı enfeksiyonlar, aşırı iyot alımı ve radyasyona maruz kalmak guatr hastalığına zemin hazırlayan, tetikleyen yahut doğrudan etki yapan sebeplerdir.

Guatr Tedavisi
Guatr hastalığında tedavi yöntemi 3 şekilde gerçekleşir. İlaç tedavisi, radyoaktif tedavisi ve cerrahi müdahale… Bu 3 seçeneğin hangisi olacağına, hastalığın derecesine bağlı olarak doktor tarafından karar verilir. Teşhis geç konulmuşsa ve hastalığın seyri ileri düzeydeyse ameliyat kaçınılmazdır. Boyun bölgesinde özel bir alandan yapılacak 3-4 cm.’lik kesi ile ameliyat yapılır. Çok ıstırap verici bir ameliyat değildir. Müdahale sonrası boyunda kalan iz estetik operasyonla yok edilebilir. Ameliyat sonrasında ses kısıklığı ve yutkunma güçlüğü yaşansa da, bunlar geçicidir, birkaç gün içinde kaybolur.

Guatr-Belirtileri2

Guatr Ameliyatı
Guatr ameliyatı öncesi genel anestezi yapılır. Ameliyat ortalama 1.5-2 saat sürer. Hastanın ameliyat sonrası en az 1 gün hastanede kalması gerekir.

Ameliyatta boynun ön kısmına 5-6 cm. uzunluğunda yatay kesi uygulanır. Tiroid bezinin damarları bağlanıp, kesilir ve bezin ya büyük bir kısmı yahut da tamamı çıkartılır. Ameliyat esnasında tiroid bezine çok yakın olan paratiroid bezlerinin ve ses çıkarma eylemine hizmet eden sinirlerin çok iyi korunması gerekir. Eğer kötü huylu (habis) bir hastalık ihtimali varsa, tiroid bezinin tamamının çıkartılması söz konusu olur. Nodüllerin tek tek çıkartılması çok uygulanan ve yaygın bir teknik değildir; ancak tiroid bezinin tek lobu ultrasonda normal görünüyorsa, tek taraflı ameliyat da yapılabilir.

Tüm kurallara uyularak, hassasiyetle yapılmış bir guatr ameliyatından sonra hastaların tümünde kalıcı tedavi sağlanır. Kısmi tiroid bezi çıkartılmasının ardından hastalığın yeniden nüksetme olasılığı olsa da düşüktür. Eğer tiroid bezi tamamen çıkarıldıysa, hastanın her gün ömür boyu olacak şekilde 1 tablet tiroksin hormonu alması gerekir. Bezin tamamen çıkarıldığı durumlarda hastalığın tekrar etme olasılığı yoktur.

Yaklaşık 50 hastadan birinde ve geçici olmak kaydıyla ses kısıklığı; 15 hastadan birinde de el uyuşması görülebilir. Deneyimli cerrahlar tarafından yapılan operasyonlarda kalıcı hasar görülmesi ihtimali çok zayıftır.

Guatr ameliyatı sonrası hangi tür hastalarda sorun yaşanabileceğini kestirmek güç olsa da; tiroid bezinin çevre dokulara yapışıklık gösterebileceği guatr türlerinde ve ikinci kez guatr ameliyatı olanlarda çok nadir de olsa sorun yaşanma olasılığı vardır.